Dioksyny jako nowy problem ekologiczny
    zanieczyszczenia26 · dioksyny1 · związki toksyczne4 · odpady przemysłowe1
2009-08-30
Rozwój cywilizacji bezpośrednio przyczynia się do poprawy warunków życia społeczeństwa, ale jednocześnie ma ogromny wpływ na pogorszenie się stanu środowiska naturalnego. Wprowadzenie do użycia wielu obcych naturze związków chemicznych (ksenobiotyków), takich jak np. środki ochrony roślin czy preparaty grzybobójcze, jest działaniem celowym i może być kontrolowane oraz ograniczane.

Zanieczyszczenie środowiska może też powstać na skutek niezamierzonego działania np. podczas niekontrolowanego spalania odpadów z gospodarstw domowych na otwartej przestrzeni lub w piecach domowych. Wszystkie te czynności, których efektem jest m.in. emisja dioksyn do środowiska, bezpośrednio wpływają na zdrowie ludzi i zwierząt.

Czym są dioksyny?

Jest to potoczna nazwa grupy organicznych związków chemicznych będących pochodnymi oksantrenu. Składają się one z dwóch pierścieni benzenowych połączonych przez dwa atomy tlenu oraz od jednego do ośmiu atomów chloru. Dioksyny są jednymi z najbardziej toksycznych związków, jakie otrzymano w wyniku syntezy. Istnieją jednak też na Ziemi jako m.in. produkty spalania drewna. Dioksyny, które pozostają w środowisku, bioakumulują się poprzez łańcuch pokarmowy i stanowią potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzi i dla środowiska.

Jakie są źródła powstawania dioksyn?
v W przeciwieństwie do większości toksycznych substancji chemicznych syntetyzowanych w ściśle określonym celu, dioksyny nie są wytwarzane celowo w żadnym procesie technologicznym i nie znajdują żadnego zastosowania technicznego. Stanowią one niepotrzebny balast, głównie podczas otrzymywania środków ochrony roślin czy grzybobójczych. Jest także wystarczająco dużo dowodów na poparcie tezy, że za ich obecność w środowisku odpowiadają również papiernie stosujące chlor jako wybielacz.

Inne oczywiste źródła dioksyn stanowią przemysłowe spalarnie i składowiska niebezpiecznych odpadów oraz fabryki chemiczne, farmaceutyczne i produkujące tworzywa sztuczne.
W ostatnich latach wzrasta popularność spalania jako metody utylizacji śmieci. Jest to szczególnie niebezpieczne w przypadku dioksyn. Po pierwsze, mogą one stanowić produkt uboczny procesów zachodzących w spalarniach. Po drugie, dzięki tej metodzie łatwo mogą trafić do atmosfery, gdyż temperatura w spalarniach jest z reguły zbyt niska, by dioksyny uległy rozkładowi na substancje nieszkodliwe. Badania wykazały też, że szczególne problemy wiążą się ze spalarniami przyszpitalnymi. Nie oznacza to jednak, iż spalarnie komercyjne, czy też przycmentarne krematoria nie stanowią zagrożenia. Poważnym źródłem dioksyn może być też przetwórstwo surowców wtórnych, takich jak: złom metalowy, tworzywa sztuczne czy szkło. Dioksyny w tych procesach tworzone są najczęściej podczas spalania materiałów zawierających chlor, np. polichlorku winylu, który stosowany jest m.in. jako izolacja przewodów miedzianych.

Jak wiele innych związków, dioksyny mogą przemieszczać się niczym autostopowicze, mieszając się z innymi, bardziej mobilnymi substancjami. Mają one bowiem szczególną łatwość łączenia się z tłuszczami, co sprawia, że podróżują rozpuszczone w odpadach po ropie naftowej.

Oddziaływanie dioksyn na człowieka i jego środowisko

Dioksyny są niezwykle trwałymi związkami. W glebie rozkładają się przez 10 lat. Natomiast w organizmie człowieka odkładają się w tkance tłuszczowej, a także w wątrobie. Związki te odpowiedzialne są między innymi za powstawanie chorób nowotworowych, uszkadzanie systemu odpornościowego, niszczenie ważnych składników układu hormonalnego. Dioksyny mogą oddziaływać też na komórki człowieka poprzez szereg niezależnych od siebie mechanizmów. Mogą ingerować w syntezę, wydzielanie, transport, usuwanie, wiązanie lub działanie hormonów.

Dioksyny są przyczyną zwiększania zachorowalności na nowotwory (piersi, jąder), są powodem wczesnych poronień, przedwczesnych porodów, a także problemów z bezpłodnością. Badania prowadzone na zwierzętach wykazały że dioksyny są czynnikami zaburzającymi rozród. Niektóre dioksyny zaburzają funkcjonowanie tarczycy, a także zwiększają podatność na zakażenia wirusowe i bakteryjne. Ludzie często nie zdają sobie sprawy z tak groźnego działania dioksyn. Bez skrupułów palą w piecach śmieci, nie wiedząc, że wyrządzają krzywdę nie tylko sobie, ale i innym ludziom, a nawet przyrodzie (lasom, rzekom, zwierzętom). Jednak każdy z nas może pomóc i zahamować w jakimś stopniu wydzielanie się dioksyn: np. poprzez kupowanie produktów w najbardziej ekologicznych i ekonomicznych opakowaniach, zaprzestanie spalania odpadów zawierających chlor i uświadamianie osób w naszym otoczeniu o szkodliwości tego procesu.

Korzystałam:
http://www.laboratorium.elamed.pl/strona-numer-9-2008-21330.html.
www.halat.pl/dioksyny
http://www.ekonatura.org/users/artykuly_detal.php?id_modul=6&id=438
http://www.ekonatura.org/users/artykuly_detal.php?id_modul=6&id=1076
www.zm.most.org.pl
www.ket.ozarow.maz.pl
http://www.rakstop.engo.pl/www/pcw-ulo1.htm#SpalPCW

Komentarzy: 2

Jola
1 września 2009 (07:43)
Inne oczywiste źródła dioksyn ....
"Inne oczywiste źródła dioksyn stanowią przemysłowe spalarnie i składowiska niebezpiecznych odpadów oraz fabryki chemiczne, farmaceutyczne i produkujące tworzywa sztuczne. " - spalarnie, zakłady chemiczne i inne duże zakłady są źródłem emisji dioksyn - jednak jest emisja kontrolowana, sprawdzana, ograniczana i obwarowana wieloma wymaganiami. Duzy zakład w dzisiejszych czasach nie może już ot tak sobie emitować bez ograniczeń. Natomiast... znowu to samo - spalanie śmieci w domach prywatnych - to jest ogromne źródło emisji dioksyn, niekontrolowane, a co gorsza związane z niskimi kominami!!!

Adam
3 września 2009 (01:04)
Dioksyny
Prawda. Współczesne technologie spalania odpadów zapewniają minimalną emisję dioksyn. Wykorzystywanie palenisk domowych do spalania odpadów powoduje ogromne zanieczyszczenie środowiska wieloma niebezpiecznymi substancjami. Niestety niewiele osób zdaje sobie z tego sprawę. Niebezpieczne są także składowiska odpadów komunalnych, szczególnie te dzikie.
  • Dodaj komentarz
  • Tytuł
  • Treść
  • Pseudonim
  • Przepisz kod obrazka
  • Kod obrazka:
zobacz również
GMO- zagrożenie czy dobrodziejstwo?

Sałata z genem szczura, pomidor ulepszony za pomocą DNA ryby, czy soja z genem pozyskanym z bakterii. Taka jest nieunikniona przyszłość. Uchwalenie przez parlament ustawy o nasiennictwie a...
[zamknij]W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".